1971లో 93 వేల మంది పాక్ సైనికులను పట్టుకున్న భారత్, సిమ్లా ఒప్పందంలో వారిని బేషరతుగా వదిలేయడం చారిత్రక తప్పిదమని టైమ్స్ ఆఫ్ ఇండియా కథనం విశ్లేషించింది. ఆ 'ఒక్క సంతకం' పాకిస్థాన్కు ఊపిరి పోసి, కార్గిల్, ఉరీ, పుల్వామా దాడుల ద్వారా 50 ఏళ్ల పాటు కశ్మీర్లో రక్తపాతానికి దారితీసిందని రక్షణ నిపుణులు చెబుతున్నారు.
The 5W+H: Who, What, When, Where, Why, How
- Who: నాటి ప్రధాని ఇందిరా గాంధీ మరియు పాకిస్థాన్ నేత జుల్ఫికర్ అలీ భుట్టో.
- What: 1972లో కుదిరిన సిమ్లా ఒప్పందం, కశ్మీర్లో దశాబ్దాల ఉగ్రవాదానికి ప్రధాన కారణంగా నిలిచింది.
- When: 1971 ఇండో-పాక్ యుద్ధం ముగిసిన తర్వాత, 1972 జూలై 2న ఈ ఒప్పందం జరిగింది.
- Where: హిమాచల్ ప్రదేశ్లోని సిమ్లాలో ఈ చారిత్రక ఒప్పందంపై సంతకాలు జరిగాయి.
- Why: 93 వేల మంది పాక్ యుద్ధఖైదీలను భారత్ బేషరతుగా వదిలేయడం పాకిస్థాన్కు ప్రాణదానం చేసినట్లయింది.
- How: దౌత్యపరమైన ఈ లొసుగును వాడుకుని, పాకిస్థాన్ ప్రత్యక్ష యుద్ధం మానేసి కశ్మీర్లో పరోక్ష ఉగ్రవాదానికి తెరతీసింది.
1971 యుద్ధం తర్వాత సిమ్లా ఒప్పందం కారణంగా కశ్మీర్లో 50 ఏళ్లుగా ఉగ్రవాదం ఎలా పెరిగిందో టైమ్స్ ఆఫ్ ఇండియా తాజా కథనం స్పష్టం చేసింది. తూర్పు పాకిస్థాన్ ముక్కలై బంగ్లాదేశ్ ఏర్పడిన ఆ సమయంలో, భారత సైన్యం ముందు 93 వేల మంది పాకిస్థాన్ సైనికులు మోకరిల్లారు. ప్రపంచ రక్షణ చరిత్రలో అదొక అపూర్వ ఘట్టం. కానీ ఆ విజయ గర్వం ఎంతో కాలం నిలవలేదు. యుద్ధభూమిలో గెలిచిన భారత్, చర్చల టేబుల్ దగ్గర ఓడిపోయింది. కశ్మీర్లో గత 50 ఏళ్లుగా జరుగుతున్న రక్తపాతానికి ఆ రోజు జరిగిన ఆ 'ఒక్క సంతకమే' ప్రధాన కారణమని రక్షణ నిపుణులు చెబుతున్నారు.
1972 జూలై 2న జరిగిన సిమ్లా ఒప్పందం భారత్ పాలిట ఒక చారిత్రక తప్పిదంగా మిగిలిపోయింది. పాకిస్థాన్ పీక పిసికి కశ్మీర్ సమస్యను శాశ్వతంగా పరిష్కరించుకునే అద్భుతమైన అవకాశం ఆ రోజు భారత్ చేతిలో ఉంది. కానీ, దౌత్యపరమైన ఒత్తిళ్లు, భుట్టో కన్నీటి కబుర్లకు కరిగిపోయిన నాటి ఢిల్లీ నాయకత్వం.. 93 వేల మంది ఖైదీలను బేషరతుగా వదిలేసింది. పహల్గామ్ నుంచి కార్గిల్ దాకా, ఉరీ నుంచి పుల్వామా దాకా మన సైనికుల నెత్తురు కశ్మీర్ మంచు కొండలను తడపడానికి ఆ రోజు జరిగిన ఆ చీకటి ఒప్పందమే పునాది అని విశ్లేషకులు స్పష్టం చేస్తున్నారు.
పొలిటికల్ పల్స్: దెబ్బతిన్న పాము పరోక్ష యుద్ధం
పాకిస్థాన్కు అప్పటికి అర్థమైన ఒకే ఒక్క నిజం.. నేరుగా యుద్ధం చేస్తే భారత్ను గెలవలేమని. సిమ్లా ఒప్పందంతో ఊపిరి పీల్చుకున్న పాక్ సైన్యం 'ఆపరేషన్ టుపాక్' పేరుతో కొత్త వ్యూహానికి తెరతీసింది. వేలాది కోట్లు ఖర్చు పెట్టి భారత్తో నేరుగా పోరాడే బదులు, కశ్మీర్ యువత చేతికి తుపాకులు ఇచ్చి పరోక్ష యుద్ధం (Proxy War) మొదలుపెట్టింది. రాజధాని ఢిల్లీలోని రాజకీయ వర్గాల్లో ఇప్పటికీ వినిపించే మాట ఒకటే.. 'సిమ్లా ఒప్పందంలో మనం పాక్కు ప్రాణభిక్ష పెట్టకపోతే, ఈ రోజు కశ్మీర్లో ఉగ్రవాదం అనే మాటే ఉండేది కాదు.'
ఈ రాజకీయ చదరంగం వెనుక ఉన్న అసలు ఎత్తుగడను ఇండియా హెరాల్డ్ ముందుగానే పసిగట్టింది. 2014 తర్వాత ఢిల్లీ వ్యూహం పూర్తిగా మారిపోయింది. ఒకప్పుడు పాకిస్థాన్ దాడి చేస్తే, ఐక్యరాజ్యసమితికి వెళ్లి ఫిర్యాదు చేసే రక్షణాత్మక ధోరణి నుంచి భారత్ బయటపడింది. ఉరీ దాడి తర్వాత సర్జికల్ స్ట్రైక్స్, పుల్వామా దాడి తర్వాత బాలాకోట్ ఎయిర్ స్ట్రైక్.. ఇవన్నీ ఒక కొత్త ఆఫ్ఫెన్సివ్ డిఫెన్స్ (ఆక్రమణతో కూడిన రక్షణ) సిద్ధాంతానికి నిదర్శనాలు. ఆర్టికల్ 370 రద్దుతో కశ్మీర్ పై పాకిస్థాన్ కు ఉన్న చివరి ఆశను కూడా మోదీ ప్రభుత్వం తుంచేసింది.
రాజకీయ లబ్ధి కోసం, అంతర్జాతీయ వేదికలపై శాంతి కాముకులుగా గుర్తింపు తెచ్చుకోవడం కోసం నాడు చేసిన దౌత్యపరమైన పొరపాటు.. దశాబ్దాల పాటు వేలాది మంది అమాయకుల, సైనికుల ప్రాణాలను బలితీసుకుంది. కానీ ఇప్పుడు సీన్ మారింది. పాకిస్థాన్ ఇప్పుడు అడుక్కునే స్థితిలో ఉంది, భారత్ ఆదేశించే స్థితిలో ఉంది. అయితే ఇక్కడ మిగిలిపోతున్న ఒకే ఒక ప్రశ్న.. చరిత్ర నేర్పిన ఈ రక్తసిక్త పాఠాల నుంచి ఢిల్లీ రాజకీయ నాయకత్వం భవిష్యత్తులోనైనా ఇలాంటి 'సానుభూతి' పొరపాట్లు చేయకుండా ఉంటుందా?
By the Numbers
- 1971 యుద్ధంలో భారత్ దెబ్బకు లొంగిపోయిన పాకిస్థాన్ సైనికుల సంఖ్య: 93,000.
- కశ్మీర్లో పాక్ ప్రేరేపిత ఉగ్రవాదం కొనసాగుతున్న కాలం: 50 ఏళ్లు.
Key Takeaways
- 1971 యుద్ధంలో 93,000 మంది పాక్ సైనికులను పట్టుకున్నా, సిమ్లా ఒప్పందం ద్వారా వారిని భారత్ వదిలేయడం అతిపెద్ద చారిత్రక తప్పిదం.
- ఈ ఒప్పందం తర్వాతే పాకిస్థాన్ నేరుగా యుద్ధం చేయలేక కశ్మీర్లో పరోక్ష ఉగ్రవాదానికి (Proxy War) తెరతీసింది.
- కార్గిల్, ఉరీ, పుల్వామా వంటి దాడుల వెనుక 50 ఏళ్ల నాటి దౌత్యపరమైన వైఫల్యాలే కారణమని టైమ్స్ ఆఫ్ ఇండియా విశ్లేషించింది.
- ప్రస్తుత భారత ప్రభుత్వం రక్షణాత్మక విధానాన్ని వీడి, సర్జికల్ స్ట్రైక్స్ ద్వారా 'ఆక్రమణతో కూడిన రక్షణ' వ్యూహాన్ని కఠినంగా అమలు చేస్తోంది.
Frequently Asked Questions
సిమ్లా ఒప్పందం ఎప్పుడు జరిగింది?
1971 ఇండో-పాక్ యుద్ధం ముగిసిన తర్వాత, 1972 జూలై 2న హిమాచల్ ప్రదేశ్లోని సిమ్లాలో ఈ చారిత్రక ఒప్పందం జరిగింది.
ఈ ఒప్పందాన్ని ఎందుకు చారిత్రక తప్పిదంగా భావిస్తారు?
93 వేల మంది పాక్ యుద్ధఖైదీలను బేషరతుగా వదిలేసి, కశ్మీర్ సమస్యను తమ నిబంధనల ప్రకారం శాశ్వతంగా పరిష్కరించుకునే అవకాశాన్ని భారత్ జారవిడుచుకుంది కాబట్టి.
ప్రస్తుత భారత ప్రభుత్వ వ్యూహం ఎలా ఉంది?
పాత రక్షణాత్మక ధోరణిని పక్కనపెట్టి, ఉగ్రవాదానికి ఏమాత్రం ఆస్కారం ఇవ్వని 'జీరో టాలరెన్స్' మరియు 'ఆఫెన్సివ్ డిఫెన్స్' విధానాన్ని భారత్ అమలు చేస్తోంది.
క్లిక్ చేసి ఇండియాహెరాల్డ్ వాట్సాప్ చానెల్·ను ఫాలో అవ్వండి